Waarom vinden we het zo moeilijk om in overlegsituaties zodanig te veranderen dat de uitkomst van het overleg ook aansluiting vindt bij de huidige tijd? Zodat we bijvoorbeeld effectief kunnen gaan overleggen voor het vangen van ideeën waaruit innovatie ontstaat? Dat heeft alles met menselijk gedrag te maken en dat is evolutionair bepaald.

Stel je voor: honderd duizenden jaren geleden vond overleg plaats door een continue uitwisseling van primitieve gebaren en klanken. Eigenschappen die zich tijdens deze manier van communiceren het sterkst ontwikkelden, zoals woorden of gebaren, zijn door vererving generaties lang tot aan vandaag de dag doorgegeven.

Darwin heeft al lang geleden gesteld dat de soort die zich het beste aanpast aan de veranderende omgeving het meeste kans heeft op overleving.

Wij mensen zijn daar uiteindelijk heel goed in geslaagd. Binnen de evolutie van miljoenen jaren heeft ons DNA zich -via vererving- verder ontwikkeld. Dat was een continue uitwisseling tussen zich ontwikkelende primitieve zintuigen en het primitieve brein waardoor ons brein zich heeft kunnen ontwikkelen tot wat het nu is.

Gedrag is de basis van persoonlijkheid

Ook jij staat onder invloed van filters die je zelf hebt aangemaakt als gevolg van ervaringen in combinatie met bijvoorbeeld je aard en karakter, zoals introvert of extravert, dominant of volgend. Hiermee “kleur” je indrukken vanuit je omgeving, reageer je op verschillende situaties en maakt die kloppend met je eigen beeld van de wereld; je paradigma. Dat betekent dat iedereen een andere kijk heeft op de wereld om zich heen.

Nature én nurture

Ook is je omgeving of het “groei-klimaat” waarin je je als mens vanaf de conceptie bevindt, van invloed op je gedrag. Naast het feit dat de natuurlijke ontwikkeling, (–dit noemen we “nature”-, zie Lamarck) van invloed is op de ontwikkeling van je DNA en je karakter, is ook opvoeding of “nurture:” daarop van invloed (zie Mendel).

Onderzoek heeft bijvoorbeeld aangetoond dat kinderen die tijdens hongersnood (WO-2, Sudan, Jemen) zijn verwekt en kinderen van vrouwen met anorexia, een grotere kans hebben op obesitas en hart- en vaatziekten. Dit beïnvloedt persoonlijk gedrag. Maar zo beïnvloedt roken en bovenmatig alcohol gebruik tijdens zwangerschap óók het gedrag van de kinderen op latere leeftijd.

Onder invloed van je aard (bijv. intro- of extraversie, volgend of dominant) ontwikkel je vanaf je kindertijd een -bij je aard passend- gedrag; het ego, (zie Carl Jung). Je ego ontstaat doordat je vanaf kind-zijn tijdens je ontwikkeling op bepaalde situaties of gebeurtenissen via een persoonlijke strategie succesvol hebt gereageerd. Dit zorgt ervoor dat je je bij verschillende gebeurtenissen en situaties het beste kunnen handhaven, optimaal presteert of je veilig voelt. Dit was in de oertijd wel erg handig omdat je dan bij dreigend gevaar niet iedere keer opnieuw een strategie hoefde te bedenken om ongeschonden te kunnen overleven. Dat duurde te lang.

Je hebt dus via de evolutie geleerd om split-second te reageren op veranderende of bedreigende situaties. Deze strategie ga je onbewust herhalen waardoor je zo onbeschadigd mogelijk uit bepaalde situaties komt of bereikt wat je onbewust wilt bereiken. Dit is evolutionair bepaald en gebeurt uit overlevingsdrang. Vanuit deze oerdrang reageer je, -nu nog steeds-, op situaties waarin je terecht komt over het algemeen op 3 mogelijke manieren; vluchten, verstarren of vechten.

Je kunt voor jezelf wel een paar situaties benoemen waarin deze 3 strategieën ooit bij je zijn voorgekomen.

Gedrag in overlegsituaties en vergaderingen

Ons manier van werken en overleg voeren wordt dus voor een groot deel bepaald door factoren die onbewust ons gedrag beinvloeden.

Dit zie je ook terug in overleg met collega’s, in vergaderingen, bij brainstorms, scrumsessies, agile werken.Effectief vergaderen

We laten ons nog steeds leiden door onbewust gedrag. We gaan op onze strepen staan, verstarren of houden ons wat gedeisd als het erom gaat spannen.

We hebben deze onbewuste reflexen tegenwoordig niet meer nodig, -zéker niet in overlegsituaties-,  maar we zetten ze tóch nog zeer vaak (onbewust) in. Dit zorgt niet voor de optimale besluitvorming in groepsoverleg. Ons onnodige onbewuste gedrag kan ons dus danig is de weg zitten. Bewustwording daarover en een overleg- of vergadervorm die dit onbewust gedrag tempert is de oplossing,

Wil je betere effectiviteit en besluitvorming uit een groepsoverleg? Wil je dat medewerkers het overleg met collega’s en management prettig gaan vinden in plaats van nutteloos (45% van de medewerkers !) ? Maak dan je medewerkers bewust van hun onbewuste gedrag en doe er iets aan door ook dáár in de groep aan te werken..

Benieuwd naar de technieken ? Check: Wat doen wij voor jou 

Voor meer informatie: info@vergaderkracht.nl

Holler Box